Poradnik logopedy: praca rodzica z dzieckiem w domu – część IV

Rozwijanie słuchu fonemowego

Słuch fonemowy jest umiejętnością różnicowania fonemów, czyli najmniejszych elementów mowy. Pozwala on wyodrębnić w mowie zdania, w zdaniach wyrazy, w wyrazach sylaby a w sylabach głoski oraz ustalić kolejność głosek w wyrazie. Jest niezbędny do prawidłowego rozwoju mowy oraz umiejętności czytania i pisania. Dziecko z zaburzeniami słuchu fonemowego popełnia liczne błędy w wymowie, pisaniu i czytaniu.

Problemy w mowie to:

  • wady wymowy,
  • ubogi zasób słownictwa,
  • trudności w budowaniu zdań i dłuższych wypowiedzi,
  • skracanie i zniekształcanie trudniejszych wyrazów,
  • kłopoty z zapamiętywaniem i powtarzaniem trudnych wyrazów i dłuższych zdań,
  • agramatyzmy.

Poradnik logopedy: praca z dzieckiem w domu- część III

Rozwój mowy dziecka jest zależny od rozwoju ogólnego. W stymulowaniu prawidłowego rozwoju dzieci niezbędne jest oddziaływanie nie tylko na mowę, ale również na powiązane z nią zmysły: słuchu i wzroku, na małą motorykę i koordynację ruchową. 

Proponujemy Państwu ćwiczenia z zakresu Integracji Sensorycznej mających wpływ na prawidłowy rozwój artykulacji.

Przykładowe ćwiczenia regulujące prawidłowy oddech i poprawną pracę mięśni brzusznych:

- dmuchanie w elastyczne szarfy,

- podpory na piłce z uszami w leżeniu przodem,

- zeskakiwanie z wysokości,

- podskoki na trampolinie,

- gra w klasy na dywanie, macie,

- przemieszczanie się przez otwory, dziury typu miękki worek.

Poradnik logopedy: praca rodzica z dzieckiem w domu- część II

Jak stymulować rozwój mowy dziecka?

Rodzice często niepokoją się, gdy ich dwu a czasem nawet czteroletnie dziecko wypowiada tylko pojedyncze słowa, jego zasób słownictwa jest bardzo ubogi, lub wcale jeszcze nie mówi. Warto jednak wiedzieć, że zasób słownictwa biernego, czyli rozumienie rozwija się znacznie wcześniej  niż zasób słownictwa czynnego, czyli mówienie i samemu można stymulować rozwój mowy dziecka przez:

1. Słuchanie, obserwowanie i podążanie za nim

Zachęcamy dziecko do komunikowania się, dostrzegając jego potrzeby. Nie wyręczamy   go w mówieniu i nie staramy się zrozumieć za wszelką cenę jego komunikatów niewerbalnych, niech próbuje przekazać nam wszystko słowami. Nie przerywajmy wypowiedzi dziecka.Gdy podpowiadamy mu słowa, dajmy możliwość wyboru właściwej odpowiedzi. Nasze słownictwo powinno być znane dziecku. Rozmowa powinna być podstawową  formą ćwiczeń.

Poradnik logopedy: praca rodzica z dzieckiem w domu – część I

W związku z zaistniałą sytuacją i koniecznością  pozostawania dzieci w domu zachęcamy rodziców do współpracy z logopedą poprzez korzystanie z poradnika logopedycznego i regularnych ćwiczeń w domu.  Dbanie o prawidłową artykulację dziecka nie ogranicza się tylko do granic gabinetu logopedycznego, dlatego tak ważne są ćwiczenia wykonywane w domu. Wystarczy 15 minut dziennie systematycznych ćwiczeń zalecanego przez logopedę materiału, by osiągnąć sukces w prawidłowej wymowie. Dużą rolę w  terapii logopedycznej będzie odgrywał teraz rodzic.


,,Człowiek jest istotą społeczną i do prawidłowego funkcjonowania potrzebuje możliwości kontaktu z innymi”. Dzieci uczą się mówić, słuchając i obserwując innych ludzi. Mowa daje możliwość wzbogacania i wyrażania przeżyć dziecka. Ograniczenie zdolności komunikowania się z otoczeniem utrudnia zaspokajanie jego potrzeb i rodzi w nim napięcia emocjonalne; może też wytworzyć barierę komunikacyjną, która doprowadzi do zachwiania jego poczucia bezpieczeństwa i zaufania do bliskich. Jeżeli kształtowanie się mowy we wszystkich bądź w niektórych jej aspektach przebiega niezgodnie z normą przewidzianą dla danej grupy wiekowej, mówimy wówczas o opóźnionym rozwoju mowy.